1. Chào mừng đến với CaravanVN!
    Nếu bạn thấy nơi đây thú vị, tại sao lại không đăng ký tham gia để trao đổi cùng mọi người. :)
    Dismiss Notice

Một số lưu ý sử dụng xe 2 cầu khi chạy địa hình off road

Discussion in 'Hỏi đáp - Tư vấn các vấn đề Ô tô' started by tinxe, Jan 24, 2014.

  1. tinxe

    tinxe Thành viên nhà cái bet365 có uy tín không?_link vào bet365_tỷ số trực tuyến bet365

    Joined:
    Jan 21, 2014
    Messages:
    96
    Likes Received:
    123
    Sở hữu một chiếc xe hai cầu nhưng nhiều Anh, Chị chưa thực sự nắm rõ về hoạt động và cách sử dụng của hệ thống truyền động bốn bánh (Four Wheel Drive, 4WD hoặc 4x4)?
    Loạt bài này sẽ đem đến cho nhiều Anh, Chị các hướng dẫn cần thiết nhất để điều khiển chiếc xe của mình trên các con đường gập gềnh phía trước, nhằm giúp mở rộng khả năng hoạt động của chiếc xe yêu quý, đưa mình đến những nơi chưa hề có dấu bánh xe, thưởng ngoạn những phong cảnh hoang sơ mà hầu như không thể đến được nếu đi bằng các loại xe truyền động hai bánh bình thường.

    2 cau.

    Hiểu rõ về chiếc xe hai cầu của mình

    Trước khi lên đường đến với những vùng đất nhà cái bet365 có uy tín không?_link vào bet365_tỷ số trực tuyến bet365, Anh, Chị nên bỏ thời gian ra để tìm hiểu về hoạt động của hệ thống truyền động bốn bánh trên chiếc xe hai cầu của mình.

    Nếu xe của mình có hệ thống truyền động bốn bánh toàn thời gian (full time 4WD) thì cần biết được xe có công tắc khóa vi sai trung tâm hay không. Các loại xe truyền động bốn bánh toàn thời gian mà không có công tắc khóa vi sai trung tâm thì chỉ nên sử dụng trên đường đất, đường có lớp cát mỏng, có bùn lầy nhẹ mà thôi. Còn nếu xe có công tắc khóa vi sai trung tâm thì phạm vi hoạt động có thể mở rộng ra đến đường đất khá gập gềnh, đường có lớp cát trung bình và có bùn lầy tương đối nhiều. Anh, Chị cần đọc sách hướng dẫn xem khi công tắc ở vị trí nào là khóa/mở, liệu có thể khóa vi sai trung tâm khi xe đang chạy hay phải dừng hẳn lại?

    Nếu xe có hệ thống truyền động bốn bánh bán thời gian (part time 4WD) thì cần biết được cách chuyển từ chế độ truyền động hai bánh (2H) sang chế độ truyền động bốn bánh (4H hoặc 4L), hay còn gọi là gài cầu. Tùy theo loại xe, việc này có thể được thực hiện thông qua cần số của hộp số phụ (transfer case) hoặc bằng nút bấm trên bảng điều khiển của xe. Anh, Chị cần đọc sách hướng dẫn xem khi cần số phụ/ nút bấm ở vị trí nào là 2H/4H/4L, liệu có thể gài cầu khi xe đang chạy hay phải dừng hẳn lại?

    Kiểm tra xem bộ gài cầu trước là loại tự động hay gài bằng tay. Nếu bộ gài cầu trước là gài bằng tay thì khi chuyển sang chế độ truyền động bốn bánh (4H hoặc 4L) chúng ta sẽ phải xuống xe để chuyển bộ gài cầu trước từ chế độ tự do (Free) sang chế độ khóa (Lock).

    [​IMG]

    Đối với bất kỳ loại xe hai cầu nào, các thông số như khoảng sáng gầm xe (ground clearance), góc tiếp cận và góc thoát (approach angle/departure angle), góc vượt đỉnh dốc (ramp breakover angle) đều rất đáng quan tâm.

    GLK.JPG


    Khoảng sáng gầm xe thường được đo từ bên dưới của bộ vi sai đến mặt đất. Đối với xe có bộ treo độc lập, khoảng sáng gầm xe sẽ giảm đi khi bánh xe leo qua chướng ngại vật. Xe có bộ treo phụ thuộc (cầu và vi sai gắn liền thành một khối) thì khoảng sáng gầm xe coi như được giữ nguyên khi bánh xe leo qua chướng ngại vật vì bộ vi sai cũng sẽ được nâng lên theo bánh xe. Hầu hết các xe hai cầu đều có khoảng sáng gầm xe trong khoảng 180 đến 250mm, và khoảng sáng gầm xe càng lớn thì khả năng vượt qua chướng ngại vật càng cao.

    [​IMG]
    Góc tiếp cận là góc lớn nhất mà xe có thể tiếp cận chướng ngại vật mà không bị chạm phần mũi xe. Góc thoát là góc lớn nhất mà xe có thể rời chướng ngại vật mà không bị chạm phần đuôi xe. Hầu hết các xe hai cầu đều có góc tiếp cận và góc thoát từ 25 độ trở lên, và các góc này càng lớn thì khả năng tiếp cận và rời chướng ngại vật càng cao.

    Góc vượt đỉnh dốc là góc lớn nhất mà xe có thể leo qua chướng ngại vật mà không bị chạm phần giữa gầm xe. Góc vượt đỉnh dốc phụ thuộc vào khoảng sáng gầm xe ở phần giữa xe và chiều dài cơ sở của xe. Cùng một khoảng sáng gầm xe ở phần giữa xe, xe có chiều dài cơ sở ngắn hơn sẽ có góc vượt đỉnh dốc lớn hơn và có khả năng leo qua chướng ngại vật cao hơn.
    hilux.

    Khi nào cần sử dụng chế độ truyền động bốn bánh (4H/4L)

    Xe cần ở trong chế độ truyền động bốn bánh trước khi gặp các chướng ngại vật. Vì thế, nếu xe có bộ gài cầu trước là gài bằng tay thì nên chuyển nó sang chế độ khóa ngay khi rời mặt đường nhựa. Như vậy, khi cần chuyển sang chế độ truyền động bốn bánh sẽ không phải ra khỏi xe và xoay bộ gài cầu (mà lúc này thì hầu như là xe lại đang ở trong vũng bùn hoặc lầy.

    Anh, Chị nên Chuyển sang chế độ truyền động bốn bánh (hoặc khóa vi sai trung tâm đối với xe truyền động bốn bánh toàn thời gian) khi mặt đường bắt đầu xấu, và khi cho rằng các loại xe truyền động hai bánh sẽ gặp khó khăn. Kể cả khi chỉ gặp đường đất, chuyển sang chế độ truyền động bốn bánh sẽ giúp điều khiển xe dễ hơn và giảm mài mòn các bộ phận cơ khí của xe do đã chia đều lực kéo cho cả hai cầu.

    Thao tác chuyển sang chế độ truyền động bốn bánh:

    Đối với các loại xe truyền động bốn bánh toàn thời gian: cần khóa công tắc vi sai trung tâm (khi xe dừng hẳn lại hoặc đang chạy tùy theo loại xe).

    Đối với các loại xe truyền động bốn bánh bán thời gian: Cần gài cầu phụ sang 4H/4L và xoay bộ gài cầu sang chế độ khóa (nếu có). Sử dụng chế độ 4H (truyền động bốn bánh tốc độ cao) cho mặt đường đất, cát, cỏ, bùn lầy nhẹ, đá sỏi nhỏ. Việc gài cầu khi xe dừng hẳn lại hoặc đang chạy là tùy theo loại xe.

    Ưu điểm của việc sử dụng chế độ 4L:

    Sử dụng chế độ 4L (truyền động bốn bánh tốc độ chậm) cho những bề mặt phức tạp như bùn lầy nhiều, cát sâu, đá to và lổn nhổn, độ dốc cao. Chế độ 4L giúp xe có thể bò từ từ trong khi động cơ làm việc ở dải tốc độ có mômen lớn nhất (thông thường là 3-4000 v/p). Như thế lực kéo cho xe sẽ được tận dụng tối đa, và tốc độ chậm cũng giúp mình có thể dễ dàng điều khiển xe theo đúng hướng cần thiết.

    Thêm một lý do để sử dụng chế độ 4L ở các địa hình phức tạp: Nó cho phép lựa chọn tỷ số truyền động phù hợp cho từng loại địa hình và độ dốc với biên độ nhỏ hơn khoảng 2 lần.

    Ví dụ: Anh, Chị dùng số 2 ở 4H để xuống dốc nhưng lực hãm chưa đủ nên xe vẫn bị trôi, còn số 1 ở 4H thì lại gằn máy quá. Khi đó, nếu dùng số 3 ở 4L thì tỷ số truyền động sẽ tương đương với số 1.5 ở 4H, giúp cho xe tự bò xuống dốc với tốc độ ổn định.

    Chú ý:

    Không được khóa công tắc vi sai trung tâm (đối với các loại xe truyền động bốn bánh toàn thời gian) hoặc gài cầu phụ sang 4H/4L (đối với các loại xe truyền động bốn bánh bán thời gian) ở trên các bề mặt có độ bám cao như đường nhựa, bê tông. Làm như vậy sẽ gây ra lực cản rất lớn lên toàn bộ hệ truyền động và có thể dẫn đến mài mòn các bánh răng và khó điều khiển xe.

    Cài dây an toàn ngay khi ngồi lên xe. Mặc dù tốc độ của xe hai cầu trên các địa hình xấu là thấp hơn so với trên đường nhựa nhưng dây an toàn giúp người trên xe không bị lắc mạnh khi vượt chướng ngại vật và an toàn khi xe bị lật.

    Để tránh bị thương do chấu của tay lái đập vào ngón tay cái khi bánh xe gặp chướng ngại vật (nhất là với các xe không có trợ lực tay lái), cần nắm tay lái với ngón tay cái nằm dọc theo vành tay lái chứ không nằm bên trong vành tay lái

    Chúng ta nên đi theo đoàn để có thêm ít nhất 1 xe hai cầu nữa đi cùng để trợ giúp khi cần thiết, mang theo dây kéo và móc kéo có khả năng chịu lực ít nhất là 4000 kg. Nên tìm hiểu xem có thể móc dây kéo vào chỗ nào có thể chịu được lực kéo khi xe bị sa lầy.
    ford.

    Hệ thống truyền động bốn bánh có tác dụng giúp xe đi tốt hơn trên các địa hình phức tạp chứ không giúp xe dừng lại nhanh hơn. Thêm vào đó, trọng lượng và trọng tâm của xe hai cầu đều cao hơn hầu hết các xe du lịch có cùng công suất. Vì thế, cần lái xe cẩn thận hơn và xử lý tình huống sớm hơn so với bình thường

    Áp suất lốp xe

    Điều chỉnh áp suất lốp xe là một việc cần thiết trong các chuyến đi bằng xe hai cầu. Do phải vượt qua các loại địa hình khác nhau trong cùng một chuyến đi, việc thay đổi áp suất lốp xe sẽ làm thay đổi diện tích tiếp xúc của lốp với mặt đất cho phù hợp với tính chất của các loại địa hình này.

    bh.

    b.
    - Với địa hình nhiều đá sắc nhọn và có thể đâm thủng thành lốp, áp suất lốp xe cần được tăng thêm khoảng 20%. Lúc này thành lốp sẽ bớt phình ra nên sẽ khó bị đá chọc vào hơn so với áp suất lốp xe tiêu chuẩn của nhà sản xuất.

    - Với địa hình có độ lún cao như bùn lầy sâu, bãi cát mềm, áp suất lốp xe cần được giảm xuống để tăng diện tích tiếp xúc của lốp với mặt đất và do đó làm tăng "độ nổi" của lốp xe. Chúng ta có thể giảm áp suất lốp xe xuống còn 1.5kg/cm2 vào lúc đầu, sau đó nếu lốp xe vẫn bị lún thì tiếp tục giảm cho đến 0.6kg/cm2 với lốp không săm và 0.4kg/cm2 với lốp có săm (ruột). Đây là ngưỡng mà lốp xe vẫn còn có thể bám vào bánh xe.

    - Với các địa hình khác như leo dốc đất cát cao, đường đá, bùn lầy nông: dùng áp suất lốp xe tiêu chuẩn của nhà sản xuất.

    Chú ý:

    Nhớ mang theo đồng hồ đo áp suất lốp xe để đảm bảo áp suất thích hợp cho tất cả các lốp xe, và bơm hơi dùng điện 12V để bơm lốp đến áp suất tiêu chuẩn của nhà sản xuất khi quay lại đường nhựa!!!

    Xuống dốc có độ dốc cao

    doc.


    Cần sử dụng lực hãm của động cơ để giảm tốc độ cho xe. Theo cách này tất cả 4 bánh xe đều được hãm lại đồng thời, tránh khả năng bị phanh cứng bánh xe gây trượt bánh và mất lái. Không sử dụng chân côn trong khi xuống dốc để không bị mất lực hãm của động cơ.

    Quy trình xuống dốc cao có bề mặt cứng (đất, đá)

    - Trước khi xuống dốc, cần kiểm tra xem xe đã được gài cầu, khóa vi sai trung tâm và bộ gài cầu trước ở chế độ khóa (nếu có).

    - Sử dụng số thấp nhất là số 1, nếu có hộp số phụ thì chọn 4L và số 1.

    - Bắt đầu xuống dốc chậm rãi.

    - Khi xe bắt đầu xuống dốc, không nên chạm vào chân côn/ga/phanh để tránh bị mất lực hãm của động cơ hoặc bị phanh cứng bánh xe.

    - Động cơ sẽ thực hiện toàn bộ việc hãm xe, chúng ta chỉ cần điều khiển xe theo đúng hướng cần theo

    - Nếu đuôi xe bị trượt về bên nào, hãy đánh lái nhẹ về bên ấy và đạp chân ga nhẹ để lấy lại hướng.

    - Khi độ dốc lớn hơn lực hãm của động cơ, có thể đạp nhẹ chân phanh để tăng lực hãm, nhưng chỉ đạp phanh khi xe đang xuống dốc theo hướng thẳng để tránh bị trượt bánh.

    - Đạp chân phanh theo từng nhịp ngắn và đều, không phanh gấp để tránh bị phanh cứng bánh xe gây trượt bánh và mất lái.

    - Nếu bánh xe bị trượt khi đạp phanh, cần nhả chân phanh ngay và lái xe theo hướng trượt để lấy lại hướng.

    - Không sang số khi đang xuống dốc cao để tránh bị mất lực hãm của động cơ

    - Nếu xe bị chết máy khi đang xuống dốc: khởi động lại bằng chìa khóa điện và không chạm vào chân côn/ga/phanh để tránh bị mất lực hãm của động cơ. Sau đó có thể đạp nhẹ chân ga để cho xe chạy tiếp.

    Quy trình xuống dốc cao có bề mặt trượt (bùn, cát)

    - Như trên, nhưng tuyệt đối không dùng phanh vì rất dễ bị trượt

    - Sử dụng số 2, nếu có hộp số phụ thì chọn 4L và số 2.

    Đường dốc ngang

    Khi lên/xuống các đoạn đường vừa dốc và ngang, hai bánh sau rất dễ bị trượt ngang và gây mất khả năng điều khiển. Đặc biệt là trên bề mặt đường đất sét bùn, bánh xe có thể trượt ngang bất ngờ mà không có dấu hiệu nào báo trước. Nếu bị trượt ngang, chúng ta cần phải:

    - Lái xe theo hướng trượt để lấy lại hướng.

    - Giảm tốc độ từ từ

    - Không dùng phanh để tránh bị phanh cứng bánh xe gây trượt bánh và mất lái.

    - Sau khi đã lấy lại đúng hướng, có thể đạp ga hoặc đạp phanh nhẹ để tiếp tục lên/xuống dốc.
    x.

    Khi leo lên các đoạn đường cát có dốc ngang: cần có tốc độ cao nhất có thể để tránh bị chết máy giữa dốc. Bị chết máy giữa dốc ngang trên đồi cát rất nguy hiểm vì cát ở dưới các bánh bên dưới sẽ bị lún nhiều, có thể làm lật xe và gây tai nạn nghiêm trọng

    Lái xe trên bùn lầy

    Một nguyên tắc khi gặp các địa hình lạ là cần phải xuống đi bộ qua để kiểm tra trước khi lái xe trên các địa hình này. Tuy nhiên, chẳng mấy khi người lái xe chịu lội xuống bùn để kiểm tra và đó là lý do chiếc xe hai cầu có thể dễ dàng bị hư hại bởi các chướng ngại vật ngầm dưới bùn như đá tảng, khúc gỗ. Nếu có thể, nên dùng que/gậy để kiểm tra độ sâu của vũng bùn và các chướng ngại vật.

    b.

    Quy trình lái xe trên bùn lầy:

    - Gài cầu trước khi đi vào bùn, khóa vi sai trung tâm và bộ gài cầu trước (nếu có). Đối với các xe có khóa vi sai cho cầu trước và sau, cần khóa vi sai cầu sau và mở vi sai cầu trước để có thể lái xe đúng hướng.

    - Lựa chọn số thích hợp trước khi đi vào vũng bùn. Đối với các xe có động cơ lớn (trên 2.0L) thì có thể dùng số 1 ở chế độ 4H hoặc số 3 ở chế độ 4L. các xe có động cơ nhỏ hơn (dưới 2.0L) có thể dùng số hai ở chế độ 4L. Số càng thấp thì khả năng trượt bánh càng cao, nhưng nếu dùng số cao hơn thì có thể phải chuyển số thấp và sẽ bị mất đà.

    - Nếu bị trượt bánh: cần giảm ga ngay một cách nhẹ nhàng. Khi bỏ hẳn chân ga, xe sẽ giảm tốc nhanh quá và do đó khi tăng ga trở lại thì bánh xe dễ bị trượt hơn. Vì thế, chúng ta cần cân đối giữa việc giảm ga nhẹ nhàng khi bị trượt bánh và tăng ga nhẹ nhàng khi bánh hết bị trượt.

    - Nếu xe bị xoay ngang, nhả chân ga và lái xe theo hướng bị xoay để lấy lại hướng.

    - Tránh các động tác đột ngột, nên điều khiển xe nhẹ nhàng và giữ tay lái thẳng nếu có thể.

    - Đối với bùn cứng: có thể đánh tay lái nhẹ sang hai bên khi tiến lên, như vậy thành lốp sẽ bám vào bùn và tăng thêm độ bám cho lốp xe.

    - Nếu xe sử dụng các loại lốp AT (All Terrain – Mọi địa hình) và HT (Hard Terrain – Địa hình cứng) có các rãnh lốp nông thì lốp rất dễ bị bùn dính chặt vào gây mất độ bám đường. Vì thế, chúng ta cần lái xe qua vũng bùn với tốc độ cao và để cho lốp trượt và xoay tự do, khi đó bùn sẽ bị văng ra theo lực ly tâm. Kiểm tra xem có chướng ngại vật ngầm dưới bùn hay không để tránh đâm vào chúng ở tốc độ cao.

    - Nếu bánh xe vẫn bị trượt và xe giảm dần tốc độ thì xe sắp bị kẹt ở vũng bùn rồi. Đừng hốt hoảng và tăng ga, thay vào đó chúng ta nên giảm ga nhẹ nhàng và để xe tự dừng lại. Như vậy, bánh xe sẽ không đào sâu thêm vào bùn và việc kéo xe ra khỏi vũng bùn sẽ dễ dàng hơn.

    - Tình huống sa lầy phổ biến nhất là hai bánh cùng một bên bị rơi xuống rãnh ở ven đường đất. Các rãnh ở hai bên đường này bị nước xói mòn nên rất sâu và chứa đầy bùn đất nhão. Tình huống này ta nên giữ cho xe ở chính giữa đường để tránh bị tụt bánh xuống rãnh.

    - Khi bị tụt hai bánh ở cùng 1 bên xuống rãnh, nếu xe không có khóa vi sai cầu thì hai bánh bị rơi xuống rãnh sẽ quay tự do, còn hai bánh ở trên mặt đường sẽ không nhận được một tí lực nào cả. Khi ấy chúng ta có thể thử vừa đạp ga vừa đạp phanh nhẹ để tạo lực cản lên hai bánh đang quay tự do và chuyển một phần lực sang hai bánh trên mặt đường.

    Lái xe xuống dốc có bùn trơn trượt

    - Có thể dùng số 1/2 ở chế độ 4L tùy theo độ dốc, không chạm vào chân côn/phanh/ga và để xe tự đi xuống với tốc độ chậm. Việc gài cầu trước khi xuống dốc giúp chúng ta sẵn sàng đối phó với các tình huống xấu nhất.

    - Nếu cần phanh xe khi xuống dốc, không nên đạp và giữ chân phanh để tránh bị khóa cứng bánh và gây trượt bánh dẫn đến mất lái. Thay vào đó, nên đạp phanh từng đợt ngắn và dứt khoát

    Nguồn: tổng hợp
     

    Attached Files:

    • btr.
      btr.jpg
      File size:
      60.9 KB
      Views:
      0
    dinhquocvn and vvt64 like this.
  2. dinhquocvn

    dinhquocvn Moderator
    Staff Member Chi Hội Đồng Nai

    Joined:
    Dec 14, 2012
    Messages:
    957
    Likes Received:
    2,830
    Hay quá, cảm ơn bác tinxe nhiều.
     

Share This Page